Boşanma sırasında yalnızca ev, araba, arsa ve banka hesapları değil, şirketler, işletmeler ve şirket hisseleri de mal rejiminin tasfiyesi bakımından önemli hale gelebilir.

Eşlerden birinin evlilik sırasında şirket kurması, mevcut bir şirkete ortak olması veya şirket hissesi satın alması halinde diğer eşin bu şirket üzerinde doğrudan ortaklık hakkı doğduğu söylenemez. Ancak şartları varsa şirket hissesinin ekonomik değeri üzerinden katılma alacağı gündeme gelebilir.

Bu nedenle “Eşimin şirketi var, boşanınca şirketin yarısını alabilir miyim?” sorusunun cevabı her dosyada aynı değildir.

Şirket hissesinin ne zaman edinildiği, hangi kaynakla satın alındığı, mal rejiminin türü, hissenin kişisel mal veya edinilmiş mal niteliği, şirketin değeri ve mevcut borçlar birlikte değerlendirilmelidir.

Yargıtay uygulamasında da mal rejiminin tasfiyesinde malın edinildiği tarih, niteliği, kişisel mal iddiası ve malın tasfiye tarihindeki rayiç değerinin belirlenmesi önem taşımaktadır.

Boşanmada şirket hisseleri paylaşılır mı?

Şirket hisselerinin boşanma nedeniyle doğrudan iki eş arasında bölünmesi kural olarak söz konusu değildir.

Burada öncelikle eşlerden birine ait şirket hissesinin mal rejimi bakımından edinilmiş mal mı yoksa kişisel mal mı olduğu belirlenir.

Eğer şirket hissesi edinilmiş mal kapsamında kalıyorsa, diğer eş bakımından şartları varsa katılma alacağı doğabilir.

Bu alacak, doğrudan şirketin ortaklık yapısının değiştirilmesi veya diğer eşin şirkete ortak edilmesi anlamına gelmez.

Örneğin eşlerden biri evlilik devam ederken bir anonim veya limited şirkette hisse satın almışsa, diğer eşin şirket ortağı olması yerine şirket hissesinin mal rejiminin tasfiyesindeki ekonomik değeri üzerinden alacak hakkı gündeme gelebilir.

Şirket boşanmada eşler arasında bölünür mü?

Hayır. Şirketin kendisinin boşanma nedeniyle fiziksel veya hukuki olarak ikiye bölünmesi söz konusu değildir.

Şirket, eşlerden ayrı bir tüzel kişiliğe sahipse şirketin malvarlığı ile eşin şirkette sahip olduğu pay birbirinden ayrılmalıdır.

Örneğin eşlerden birinin %60 oranında şirket hissesi bulunuyorsa, mal rejimi tasfiyesi bakımından doğrudan şirketin bütün malvarlığının %60’ı diğer eşe aitmiş gibi işlem yapılmaz.

Öncelikle eşin sahip olduğu şirket payının hukuki ve ekonomik değeri belirlenir.

Daha sonra bu payın mal rejimi bakımından tasfiyeye tabi olup olmadığı değerlendirilir.

Yargıtay’ın 2025 tarihli bir kararında da üçüncü kişi adına kayıtlı bir taşınmazın, tarafların ortak olduğu ayrı tüzel kişiliğe sahip şirketin sözleşmesinden kaynaklanan hakkı kapsamında bulunduğu ve eşin edinilmiş malı olduğu ispatlanmadığından bu taşınmazın doğrudan mal rejimi tasfiyesine dahil edilemeyeceği değerlendirilmiştir.

Evlilik sırasında alınan şirket hisseleri kime aittir?

Şirket hissesi eşlerden biri adına kayıtlıysa, öncelikle şirket bakımından ortak olan kişi bellidir.

Ancak bu durum, diğer eşin mal rejiminden kaynaklanan ekonomik haklarının bulunamayacağı anlamına gelmez.

Özellikle yasal mal rejiminin geçerli olduğu dönemde ve evlilik sırasında edinilen şirket hisselerinin edinilmiş mal niteliğinde olup olmadığı incelenmelidir.

Türk Medeni Kanunu’nun 219. maddesi kapsamında edinilmiş mallar, mal rejiminin devamı sırasında karşılığı verilerek elde edilen malvarlığı değerlerini ve bunların yerine geçen değerleri kapsar.

Bu nedenle şirket hissesinin hangi tarihte, hangi bedelle ve hangi kaynakla edinildiği önemlidir.

Şirket hissesi edinilmiş mal sayılır mı?

Şirket hissesinin otomatik olarak edinilmiş mal veya kişisel mal olduğunu söylemek doğru değildir.

Hissenin;

• Evlilikten önce veya sonra edinilip edinilmediği,
• Hangi mal rejiminin geçerli olduğu,
• Satın alma bedelinin hangi kaynaktan karşılandığı,
• Miras veya bağış yoluyla edinilip edinilmediği,
• Kişisel mal yerine geçen bir değer olup olmadığı

incelenmelidir.

Örneğin evlilikten önce edinilmiş bir şirket hissesi kural olarak kişisel mal kapsamında değerlendirilebilir.

Buna karşılık evlilik sırasında gelirlerden veya edinilmiş mallardan elde edilen kaynaklarla satın alınan şirket hissesi bakımından farklı bir değerlendirme yapılabilir.

Evlilikten önce kurulan şirket boşanmada paylaşılır mı?

Evlilikten önce kurulan veya hisseleri evlilikten önce edinilen bir şirket bakımından şirketin tamamının boşanma nedeniyle paylaşılacağı söylenemez.

Ancak şirket hissesi evlilikten önce edinilmiş olsa bile, evlilik süresince şirketin değerinde meydana gelen artış, şirkete yapılan katkılar ve kullanılan kaynaklar bakımından somut olayın özelliklerine göre farklı hukuki talepler gündeme gelebilir.

Bu nedenle “Şirket evlilikten önce kuruldu, eşimin hiçbir hakkı yoktur” şeklindeki genel bir yaklaşım da her olay için doğru değildir.

Özellikle kişisel mal ile edinilmiş mal arasındaki ayrım ve varsa diğer eşin kişisel malına yaptığı katkılar ayrıca incelenmelidir.

Şirketin değeri nasıl hesaplanır?

Şirket hisselerinin mal rejimi bakımından değerlendirilmesinde şirketin gerçek ekonomik değerinin belirlenmesi önemli bir aşamadır.

Bu kapsamda şirketin;

• Aktifleri,
• Taşınmazları,
• Araçları,
• Banka hesapları,
• Ticari alacakları,
• Borçları,
• Stokları,
• Kâr durumu,
• Şirketin devam eden ticari faaliyetleri,
• Şirket hisselerinin gerçek piyasa değeri

gibi unsurlar incelenebilir.

Gerektiğinde şirket kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yapılabilir.

Yargıtay uygulamasında da mal rejiminin tasfiyesinde malın tasfiye tarihine en yakın sürüm yani rayiç değerinin belirlenmesi önem taşımaktadır.

Şirket değerinin tamamı mı paylaşılır?

Hayır.

Burada en sık yapılan hatalardan biri, şirketin toplam değerinin otomatik olarak eşler arasında yarı yarıya bölüneceğini düşünmektir.

Mal rejimi tasfiyesinde öncelikle eşin şirketteki payının değeri ve bu payın mal rejimi bakımından niteliği belirlenir.

Daha sonra varsa şirket payına ilişkin borçlar, kişisel mal katkıları, denkleştirme ve diğer hesaplama unsurları değerlendirilir.

Edinilmiş mallara katılma rejiminde artık değere katılma alacağı, kanundaki hesaplama esaslarına göre belirlenir. Yargıtay da artık değere katılma alacağının hesabında edinilmiş malların değerinden ilgili borçların çıkarılmasını ve kanuni hesaplama yönteminin uygulanmasını kabul etmektedir.

Dolayısıyla her şirket uyuşmazlığında “şirketin yarısı diğer eşindir” şeklinde bir sonuç çıkmaz.

İşletme boşanmada nasıl değerlendirilir?

Şirket ile şahıs işletmesini birbirinden ayırmak gerekir.

Eşlerden biri kendi adına ticari işletme yürütüyorsa işletmenin mal rejimi bakımından niteliği ayrıca değerlendirilir.

İşletmenin evlilik sırasında kurulması, işletmeye yapılan yatırımlar, işletmenin gelirleri, kullanılan kişisel ve edinilmiş mallar ve işletmenin tasfiye tarihindeki değeri önem taşıyabilir.

İşletmenin kendisinin mi yoksa işletmeden kaynaklanan ekonomik değerin mi tasfiyeye dahil edileceği somut olayın hukuki yapısına göre belirlenmelidir.

Bu nedenle ticari işletme sahibi olan eşin boşanması ile şirket ortağı olan eşin boşanması aynı şekilde değerlendirilmemelidir.

Eşin şirketindeki kâr ve gelirler nasıl değerlendirilir?

Şirketin elde ettiği kâr ile şirket ortağı eşin kişisel geliri birbirinden ayrılmalıdır.

Şirketin tüzel kişiliği varsa şirketin malvarlığı doğrudan ortağın kişisel malvarlığı değildir.

Bununla birlikte şirketten eşe yapılan maaş ödemeleri, kâr payları, temettüler veya diğer ödemeler mal rejimi bakımından ayrıca değerlendirilebilir.

Bu nedenle şirketin vergi kayıtları, ticari defterleri, banka hareketleri ve finansal belgeleri gerektiğinde önem taşıyabilir.

Şirket hissesi üçüncü kişiye devredilirse ne olur?

Eşin şirket hissesini boşanma öncesinde üçüncü kişiye devretmesi, diğer eşin mal rejiminden doğan haklarının mutlaka ortadan kalktığı anlamına gelmez.

Türk Medeni Kanunu’nun 229. maddesinde, eşlerden birinin mal rejiminin devamı süresince diğer eşin katılma alacağını azaltmak kastıyla yaptığı belirli devirlerin tasfiyede hesaba dahil edilebileceği düzenlenmiştir.

Yargıtay da bu tür durumlarda öncelikle devrin kanunda belirtilen amaç ve koşullara uyup uymadığının araştırılması gerektiğini belirtmektedir.

Bu nedenle şirket hissesinin boşanmadan kısa süre önce devredilmiş olması tek başına yeterli olmayabilir; ancak devir işleminin amacı, bedeli ve gerçekliği ayrıca araştırılabilir.

Şirket mal kaçırma amacıyla devredilirse ne olur?

Eşlerden birinin şirket hissesini diğer eşin katılma alacağını azaltmak amacıyla devrettiği ileri sürülüyorsa, devir işleminin mal rejiminin tasfiyesine etkisi ayrıca incelenebilir.

Özellikle;

• Hissenin gerçek değerinin çok altında devredilmesi,
• Satış bedelinin gerçekten ödenmemesi,
• Hissenin yakın bir kişiye devredilmesi,
• Devrin boşanma sürecine çok yakın gerçekleşmesi,
• Şirket üzerindeki fiili kontrolün devam etmesi

gibi olgular somut olayın özelliklerine göre önem taşıyabilir.

Ancak yalnızca boşanma davasından önce yapılan her şirket devrinin mal kaçırma amacı taşıdığı sonucuna varılamaz.

Devrin gerçek bir ticari işlem olup olmadığı ve TMK 229 kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği delillerle ortaya konulmalıdır.

Şirket borçları mal paylaşımını etkiler mi?

Evet.

Şirketin borçları ile eşin kişisel borçları birbirinden ayrılmalıdır.

Limited veya anonim şirketin borçları kural olarak şirketin kendi borçlarıdır. Ancak mal rejiminin tasfiyesi sırasında şirket hissesinin ekonomik değeri belirlenirken şirketin borçları ve mali yükümlülükleri değer hesabında önem taşıyabilir.

Bunun yanında eşin şirketten bağımsız kişisel borçları da ayrıca incelenmelidir.

Bu nedenle yalnızca şirketin aktiflerine bakılarak şirket hissesinin değeri belirlenemez.

Şirket hisseleri nasıl ispatlanır?

Şirket ortaklığının ve hisse oranının belirlenmesinde resmi ve ticari kayıtlar önem taşır.

Somut olayın özelliklerine göre;

• Ticaret sicil kayıtları,
• Şirket ana sözleşmesi,
• Pay defteri,
• Genel kurul kararları,
• Vergi kayıtları,
• Ticari defterler,
• Banka kayıtları,
• Hisse devir sözleşmeleri,
• Bilirkişi incelemesi

delil olarak gündeme gelebilir.

Özellikle şirket hissesinin edinilme tarihi ve bedelinin belirlenmesi, mal rejiminin tasfiyesi bakımından önemlidir.

Boşanmada şirket hisseleri için bilirkişi incelemesi yapılır mı?

Şirket hissesinin değerinin ve mal rejimine etkisinin teknik olarak belirlenmesi gerektiğinde bilirkişi incelemesi yapılabilir.

Şirketin finansal durumu, aktif ve pasifleri, borçları, gelirleri ve hisse oranı incelenerek ekonomik değer belirlenebilir.

Ancak bilirkişi incelemesinin hangi tarihe göre yapılacağı ve hangi hesaplama yönteminin uygulanacağı da önemlidir.

Yargıtay, mal rejiminin tasfiyesinde tasfiyeye konu malın niteliğinin ve değerinin kanundaki esaslara göre belirlenmesini aramaktadır.

Şirket hissesine diğer eş ortak olabilir mi?

Mal rejiminin tasfiyesi sonucunda diğer eşin alacak hakkının bulunması, kendiliğinden şirket ortağı olacağı anlamına gelmez.

Genellikle uyuşmazlık şirket hissesinin mülkiyetinin iki eş arasında bölünmesi şeklinde değil, mal rejiminden kaynaklanan parasal alacağın belirlenmesi şeklinde ortaya çıkar.

Şirketin türü, ana sözleşmesi ve ilgili şirketler hukuku hükümleri ayrıca dikkate alınmalıdır.

Şirket hissesinin yarısı otomatik olarak eşe mi kalır?

Hayır.

Bu oldukça sık yapılan bir yanlış kabuldür.

Eşin şirket hissesi bulunması, diğer eşin otomatik olarak şirketin %50’sine ortak olacağı anlamına gelmez.

Öncelikle şirket hissesinin mal rejimi bakımından niteliği belirlenir.

Ardından mal rejiminin tasfiyesine ilişkin hesaplama yapılır.

Edinilmiş mal niteliğindeki değerler bakımından şartları oluşmuşsa diğer eşin katılma alacağı doğabilir.

Yargıtay, artık değere katılma alacağının yasal bir hak olduğunu ve alacağın hesaplanmasında edinilmiş malların değerinin, borçların ve kanundaki diğer hesaplama unsurlarının dikkate alınması gerektiğini belirtmektedir.

Aydın ve Efeler’de şirket hisselerinin mal paylaşımı

Aydın ve Efeler’de görülecek boşanma ve mal rejiminin tasfiyesi davalarında da şirket, işletme ve ortaklık payları bakımından aynı temel hukuki kurallar uygulanır.

Ancak şirketin türü, hisse oranı, kuruluş ve edinme tarihi, şirketin faaliyet alanı, malvarlığı, borçları ve eşlerin şirkete yaptıkları katkılar her dosyada farklı olabilir.

Özellikle şirket hisselerinin boşanma öncesinde devredildiği iddia ediliyorsa, devir işleminin gerçek niteliğinin ve mal rejiminin tasfiyesine etkisinin ayrıca incelenmesi gerekir.

Bu nedenle şirket sahibi eş ile boşanma sürecine girildiğinde yalnızca tapu ve araç kayıtlarının değil, ticaret sicili ve şirket kayıtlarının da değerlendirilmesi önemlidir.

Sonuç

Boşanmada şirket, işletme ve şirket hisselerinin paylaşımı, klasik bir “malın yarısı diğer eşindir” hesabından ibaret değildir.

Öncelikle şirket veya işletmenin hukuki yapısı, eşin şirketteki payı, hissenin edinilme tarihi ve edinilme kaynağı belirlenmelidir.

Daha sonra bu payın kişisel mal mı yoksa edinilmiş mal mı olduğu değerlendirilir.

Edinilmiş mal kapsamında kalan değerler bakımından ise mal rejiminin tasfiyesi sonucunda diğer eş lehine katılma alacağı doğabilir. Yargıtay uygulamasında da malın niteliği, edinilme şekli, kişisel mal iddiası ve tasfiye tarihindeki rayiç değer gibi unsurların araştırılması gerektiği kabul edilmektedir.

Şirket hissesinin boşanma öncesinde üçüncü kişiye devredilmesi halinde ise TMK 229 kapsamında ayrıca inceleme yapılması gerekebilir.

Bu nedenle şirket sahibi bir eşle boşanma söz konusu olduğunda ticaret sicil kayıtlarının, şirket belgelerinin, finansal kayıtların ve hisse hareketlerinin birlikte değerlendirilmesi önemlidir.

SSS

Boşanmada eşimin şirketinin yarısını alabilir miyim?

Şirketin tamamının veya yarısının doğrudan diğer eşe verilmesi kural olarak söz konusu değildir. Şirket hissesinin mal rejimi bakımından niteliğine göre katılma alacağı gündeme gelebilir.

Evlilik sırasında kurulan şirket boşanmada paylaşılır mı?

Şirketin kendisi doğrudan paylaşılmaz. Şirket hissesinin edinilmiş mal niteliğinde olup olmadığı ve ekonomik değeri üzerinden mal rejimi tasfiyesi yapılabilir.

Evlilikten önce kurulan şirket boşanmada paylaşılır mı?

Kural olarak evlilikten önce edinilen şirket hissesi kişisel mal niteliğinde olabilir. Ancak somut olayda yapılan katkılar ve şirket değerindeki değişimler ayrıca değerlendirilmelidir.

Şirket hissesi edinilmiş mal sayılır mı?

Her şirket hissesi otomatik olarak edinilmiş mal değildir. Hissenin edinilme tarihi, kaynağı ve mal rejiminin türü incelenir.

Eşim şirket hissesini boşanmadan önce devretti. Ne yapabilirim?

Devrin diğer eşin katılma alacağını azaltma amacı taşıyıp taşımadığı ve TMK 229 kapsamına girip girmediği somut deliller üzerinden değerlendirilmelidir.

Şirket hisselerinin değeri nasıl hesaplanır?

Şirketin aktifleri, borçları, gelirleri, mali durumu ve hisse oranı gibi unsurlar incelenebilir. Gerektiğinde bilirkişi aracılığıyla şirket hissesinin ekonomik değeri belirlenir.

Eşimin şirketine ortak değilim. Yine de hakkım olabilir mi?

Evet, şirket ortağı olmamanız tek başına mal rejiminden kaynaklanan haklarınızın bulunmadığı anlamına gelmez. Şartları varsa şirket hissesinin ekonomik değeri üzerinden katılma alacağı gündeme gelebilir.

Şirketin borçları mal paylaşımını etkiler mi?

Şirket borçları şirketin ekonomik değerinin belirlenmesinde önem taşıyabilir. Ancak şirket borçları ile eşin kişisel borçları birbirinden ayrılmalıdır.

Şirket hissesinin tamamı eşlerden birinin adına kayıtlıysa diğer eş hiçbir hak talep edemez mi?

Hayır. Şirket hissesinin tek eş adına kayıtlı olması, mal rejiminden kaynaklanan alacak hakkını kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

Şirket hissesi boşanmadan önce satılırsa paylaşım nasıl yapılır?

Satışın ne zaman ve hangi amaçla yapıldığı incelenir. Şartları varsa devredilen değer TMK 229 kapsamında mal rejiminin tasfiyesinde dikkate alınabilir.